Chữ “ Tiến ” và chữ “ Điện ”

  • Khi cúng linh thường dùng chữ Tiến linh.(薦 靈) Trong nghi lễ, chữ Tiến (薦) có nghĩa là Dâng cúng lên người đã quá vãng ( sau khi an táng ).
  • Riêng chữ Điện ( 奠) chỉ dùng trong nghi lễ đám tang, khi quan tài còn nằm trên đất, tức chưa hạ huyệt, chưa an táng. Cúng ban mai gọi là triêu Điện, (朝奠)buổi chiều gọi Tịch Điện. (夕奠)
  • Chữ Tiến có nhiều trường hợp gọi khác nhau tùy theo cấp bực thấp cao của chư hương linh:
  • Thượng cung Tiến (上 恭 薦) Dùng cho trường hợp Bổn Âm Đường Thượng.
  • Cung Tiến ( 恭 薦) Dùng cho trường hợp Thượng Cao Cao Tổ.
  • Truy Tiến (追 薦) Dùng cho trường hợp Cao Tổ, Tằng Tổ.
  • Kỉnh Tiến  ( 敬 薦)Dùng cho trường hợp Hiển Tổ.
  • Chánh Tiến (正 薦) Dùng cho trường hợp người chính thức được giỗ ngày hôm đó.
  • Phối Tiến:( 配 薦) Dùng cho trường hợp người ngang hàng với người được chánh tiến.
  • Câu Tiến (俱 薦) Dùng cho trường hợp nhỏ hơn người được chánh tiến.
  • Cung Tiến (恭 薦) Dùng cho hương linh lớn hơn người đứng cúng.
  • Cầu Tiến: ( 求 薦)Dùng cho trường hợp hương linh nhỏ hơn người đứng cúng.

* * * *

  • Chữ Thần ( 神) và chữ Chánh : (正)Thần hồn dùng cho phái nam. Chánh hồn dùng cho phái nữ. Chỉ dùng từ khi đã an táng xong về sau.
  • Thí dụ như : “ Phụng vì …chánh hồn chi hương linh ” ( 奉 為… 正 魂 之 香 靈)
  • Khi đám chưa chôn thì dùng chữ linh cữu (靈 柩) phái nam dùng phủ quân chi linh cữu (府 君 之 靈 柩 ) phái nữ dùng nhụ nhân chi linh cữu (孺 人 之 靈  柩) Chứ không dùng thần hồn hay chánh hồn. 
  • Tuổi nhỏ chết : Gọi là Thương hồn. (傷 魂)
  • Đối với khoa Bạt Độ Giải Oan ( chết nghiệp ), từ thanh hồn được dùng cho phải nam và linh hồn dùng cho phái nữ. Ví dụ “Nguyễn Văn A chi thanh hồn ”, hay “ Trần Thị B chi linh hồn”, v.v…
  • Chữ thi (   ), thi hài, thây người chết và cữu (   ) áo quan.  
  • Chữ lang ( ) và chữ hàng  (  ): cả hai được dùng để viết thứ tự anh chị em trong gia đình. Tỷ dụ như người con thứ nhì trong hàng trai là đệ nhị lang (第 二 郎  ) , người con thứ ba trong hàng gái là đệ tam hàng ( 第 三 行  )

– Chữ tự (  ) và hiệu (  ): tự được dùng cho phái nam, hiệu dùng cho phái nữ. Ví dụ như : “ Phụng vị … tự Thành Công thần hồn chi hương linh (  奉 為 …  字 成 功 神 魂 之 香 靈    ) hay “ Phụng vị Thuần Thục Chánh hồn chi hương linh (  奉 為 …… 號 純 淑 正 魂 之 香 靈)

 – Khi viết các lá Triệu, Bài Vị, Thần Chủ, v v.., đều áp dụng nguyên tắc thứ tự gọi là “ Quỷ Khốc Linh Thính ” ( 鬼 哭 靈 聽 ) . Số lượng chữ dài bao nhiêu tùy theo nội dung của lá Triệu hay Bài Vị, v v.., nhưng đối với hương linh nam thì chữ cuối cùng phải gặp đúng chữ Linh ( số lẽ ), khi tính theo thứ tự “ Quỷ Khốc Linh Thính ”, và hương linh nữ thì gặp đúng vào chữ Thính ( số chẵn ). Trong Phật giáo, với tư cách là phương tiện để đưa người vào Đạo, chư vị cổ đức đã dùng thuật ngữ Phật học để thay vào các từ trên như “ Trừng Trạm Triền Phược ” (澄 湛 纏 縛 ) Phái nam gặp vào chữ Trừng, và nữ chữ Trạm.

– Khi viết bảng cáo phó, người vợ đứng tên thì gọi chồng đã mất là Tiên Phu (先 夫  ) . Đối với người con chưa kết hôn, cha mẹ gọi là Ái Tử (  愛 子). Nếu anh em đứng tên thì gọi người mất là Tiên Huynh (先 兄) Tiên Tỉ ( 先 姊 ) hay Vong Đệ ( 亡 弟 ). Tóm lại có nhiều cách xưng hô rất nhiều nhưng cách dùng khác nhau tùy theo địa phương, mỗi nơi mỗi khác.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Bài viết cùng chuyên mục:

Cách cúng rằm tháng bảy
Nghi lễ

Cúng rằm tháng bảy hay còn gọi cúng Tết Trung Nguyên, cúng Vu Lan báo hiếu tại nhà thường có 4 lễ: cúng Phật, cúng thần linh, cúng gia tiên, và cúng thí thực cô hồn. Trước tiên, đó là ngày lễ Vu Lan, xuất phát từ tích kể đức Mục Kiền Liên xả thân...

Nghi thức giải oan bạt độ
Nghi lễ

Niêm nhang, bạch phật (Thỉnh chủ sám an toạ, kinh sư ra đàn tràng thỉnh linh) Tựu vị, lễ tứ bái, bình thân quỳ Tán: Nguyện độ hương linh quy bổn quốc Cửu liên đài bạn vãng Tây Phương. Hoặc: Bạch ngọc giai tiền văn diệu pháp Huỳnh tiền điện trượng lễ như lai. Tiến...

Nghi đề vị
Nghi lễ

Niêm hương: đảnh lễ tam bảo. Cử tán: Địa tạng thập phương khởi ai lân Kiết án tiêu danh nạp thiện duyên Hương linh tu trượng như lai giáo Nguyện bằng phật lực vãng tây phương. Nam mô Địa Tạng Vương Bồ Tát (3 lần) Hương hoa thỉnh, hương hoa thỉnh. Chủ sám: Từ nhân,...

Nghi khai kinh – Thỉnh Tiêu Diện Đại Sĩ
Nghi lễ

Niêm nhang bạch phật. Cử tán: Dương chi tịnh thuỷ Biến sái tam thiên Tánh không bát đức lợi nhơn thiên Pháp giới quảng tăng diên Diệt tội tiêu khiên Hoả diệm hoá hồng liên Nam mô Thanh Lương Địa bồ tát ma ha tát. (3lần) Tiếp tán: Trí tuệ hoằng thâm đại biện tài,...

Nghi hưng tác thượng phan
Nghi lễ

– Phủ phục Hưng, bình thân. Nghinh thần, cúc cung bái: Hưng – bái Hưng – bái Hưng – bình thân Sơ hiến lễ – quỳ, chước tửu. – Phủ phục. Hưng – bình thân – quỳ Triển cáo văn Giai quỳ. Đọc chúc – cáo. Duy Tuế thứ ………. niên ……….. nguyệt ………. nhật...

Nghi nghinh phan sơn thuỷ
Nghi lễ

Tựu vị: lễ tứ bái – bình thân quỳ Cử tán: Khể thủ quy y Tô Tất Đế Đầu diện đảnh lễ Thất Câu Chi Ngã kim xưng tán Đại Chuẩn Đề Duy nguyện từ bi ai nhiếp thọ. Nam mô Vân Lai Tập Bồ Tát ( 3 lần ) – Sơ hiến trà, lễ...

Nghi thức thượng phan thuỷ
Nghi lễ

Tựu vị: lễ tứ bái – bình thân quỳ Cử tán: Khể thủ quy y Tô Tất Đế Đầu diện đảnh lễ Thất Câu Chi Ngã kim xưng tán Đại Chuẩn Đề Duy nguyện từ bi ai nhiếp thọ. Thánh từ ai văn phụng văn phụng thỉnh ( 3 lần ) Hương hoa thỉnh, hương...

Nghi thức cúng thượng phan sơn
Nghi lễ

Tựu vị: lễ tứ bái – bình thân quỳ Cử tán: Khể thủ quy y Tô Tất Đế Đầu diện đảnh lễ Thất Câu Chi Ngã kim xưng tán Đại Chuẩn Đề Duy nguyện từ bi ai nhiếp thọ. Thánh từ ai văn phụng văn phụng thỉnh ( 3 lần ) Hương hoa thỉnh, hương...

Nghi cúng cô hồn (Thí thực)
Nghi lễ

Nghi cúng cháo này đươc áp dụng trong những trường hợp sau khi tụng kinh cầu an hay cầu siêu đã hoàn mãn. Lễ này được đặt bàn cúng giữa cửa chính, hướng mặt vào nhà, tín chủ lạy hướng ra cửa, cách thức cúng lạy đều như nghi cúng linh. PHẦN HÀNH LỄ Chủ...

Nghi an linh (An sàng phản khốc)
Nghi lễ

Lễ này sau khi hạ huyệt xong, thỉnh linh về nhà tôn trí chỗ thờ, sắp đặt trai phạn lễ phẩm để cúng lễ an linh. Gia quyến mặc tang phục tề tựu trước linh án bắt đầu hành lễ. PHẦN HÀNH LỄ: Chủ lễ: Tựu vị Tả chức: Lễ tứ bái. Hữu chức: Bình...

Lễ khiển điện (Trước giờ di quan)
Nghi lễ

Khiển điện là lễ cúng linh trước khi thiên cửu tống táng, gồm có lễ phẩm trai phạn đủ, tang gia tề tựu trước linh cữu, chư Tăng bắt đầu hành lễ. PHẦN HÀNH LỄ: Chủ lễ: Tự lập Tả chức: Lễ nhị bái. Hữu chức: Bình thân quỳ. Chủ lễ cử tán: Nhất khứ...

Lễ triệu tổ (Cáo từ đường)
Nghi lễ

Lễ này chỉ áp dụng tùy địa phương, chỗ nào đám để 3 ngày, hoặc một tuần, ví dụ ngày mai an táng thì hôm nay hành lễ. Nếu đám để chung nhà thờ ông bà thì tiện, hoặc nhà thờ họ ở nơi xa mà có thể đến được, nên áp dụng nghi này...

Nghi thành phục (Phát tang)
Nghi lễ

Lễ này, nếu đúng ra thì từ khi chết cho đến ngày thứ tư  mới thọ phục, nhưng bây giờ có thể châm chế, nghĩa là sau khi liệm và phục hồn xong, gia quyến sắm đồ tang phục đầy đủ và định ngày giờ thuận tiện, tất cả tề tựu trước linh sàn để...

Nghi thỉnh linh phục hồn
Nghi lễ

Nghi này sau khi nhập liệm xong, Chư Tăng nghỉ một chút, đợi thiết bàn thờ Phật và linh sàn (tiền Phật hậu linh). Nên thờ tượng Đức Phật Di Đà, hoặc Quan Âm hay Địa Tạng, còn bàn linh thì thiết bài vị cố phụ hay cố mẫu…hình ảnh và lễ phẩm v.v…Thiết xong...

Lễ trị quan và nhập liệm
Nghi lễ

Sau khi chọn ngày giờ tẩn liệm, vong gia tắm rửa xong, thay đồ mới, nhớ để cái phái quy y đã ép cháy, lên ngực và đắp mền Quang Minh lên thi hài (nếu có), sửa soạn đất cát trang bị quan tài và đồ liệm xong Chư Tăng mặc áo lễ chỉnh tề,...

Nghi thức an vị Phật
Nghi lễ

Lễ an vị Phật tại tư gia, bàn thờ Phật phải đặt chính giữa nhà, bàn thờ linh phải đặt hai bên hoặc sau lưng Phật, nếu nhà lầu, thì Phật thờ tầng trên. Trước khi thờ Phật trong nhà phải trang hoàng sạch sẽ, trưng dụng hương hoa tinh khiết, đèn đài chuông mõ...