Chùa Cổ Lễ (Nam Định) không chỉ là danh lam cổ tự nổi tiếng bậc nhất miền Bắc, mà còn là biểu tượng bất khuất của Phật giáo yêu nước. Tại nơi đây, vào một ngày đầu xuân năm 1947, từng bước chân rời thiền môn 27 nhà sư đã khoác lên mình chiến bào để lên đường bảo vệ Tổ quốc.
Trang sử thiêng liêng: 27 nhà sư cởi áo cà sa, lên đường cứu nước
Ngày 27/2/1947, dưới sự chủ trì của Hòa thượng Thích Thế Long, một buổi lễ phát nguyện đặc biệt đã diễn ra long trọng tại chùa Cổ Lễ. Không tụng kinh, không chuông mõ hôm ấy, 27 nhà sư đã làm lễ “cởi áo cà sa, khoác chiến bào” để lên đường chiến đấu chống thực dân Pháp, bảo vệ quê hương. Họ là những người con yêu nước đến từ nhiều tỉnh như Nam Định, Nghệ An, Hải Phòng, Ninh Bình. Trong không khí xúc động, chư ni Thích Đàm Nhung đã dõng dạc đọc lời phát nguyện:
“Cởi áo cà sa khoác chiến bào
Việc quân đâu có quản gian lao
Gậy thiền quét sạch loài xâm lược
Theo gót Trưng Vương tỏ nữ hào”
Ngay sau đó, 27 nhà sư chính thức nhập ngũ, bước vào chiến trường đầy khốc liệt. Trong số họ, 12 vị đã hy sinh anh dũng nơi chiến trận. Những người còn lại hoặc tiếp tục phục vụ trong quân đội, hoặc trở về với cửa thiền, đóng góp lớn lao cho Giáo hội Phật giáo Việt Nam.
Ngôi chùa trở thành căn cứ cách mạng giữa thời chiến
Không chỉ là nơi khơi nguồn tinh thần yêu nước của giới tu hành, chùa Cổ Lễ còn giữ vai trò đặc biệt trong suốt 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ. Tại đây từng diễn ra nhiều cuộc hội họp của phong trào cách mạng tỉnh Nam Định. Chùa cũng trở thành cơ sở cách mạng quan trọng: nuôi giấu cán bộ, du kích và lực lượng chủ lực như Sư đoàn 320, Đại đội 91 của tỉnh, Đại đội 75 của huyện Trực Ninh. Chính tinh thần “Phật giáo đồng hành cùng dân tộc” đã thấm đẫm trong từng bước chân, từng viên gạch nơi cửa thiền này.
Vườn tượng tri ân: Dấu ấn bất tử giữa lòng chùa Cổ Lễ
Năm 1999, để tưởng niệm 12 vị sư đã anh dũng hy sinh, nhà chùa cùng nhóm chư ni đã xây dựng một vườn tượng đặc biệt trong khuôn viên chùa. Đây không chỉ là nơi tri ân, mà còn là biểu tượng thiêng liêng cho lý tưởng cao cả: “Đạo pháp và Dân tộc”. Vườn tượng là điểm dừng chân lắng đọng cho mọi Phật tử, mọi người dân khi đến viếng chùa để nhớ về một giai đoạn lịch sử hào hùng của tăng sĩ Việt Nam.
Chùa Cổ Lễ hôm nay là nơi để gìn giữ tinh thần văn hóa và lễ hội truyền thống
Ngày nay, chùa Cổ Lễ không chỉ là di tích lịch sử và văn hóa cấp quốc gia mà còn là trung tâm sinh hoạt văn hóa tâm linh sôi động của người dân địa phương. Hằng năm, từ ngày 13 đến 16 tháng 9 Âm lịch, hội chùa Cổ Lễ diễn ra tưng bừng với nhiều hoạt động truyền thống: rước Phật, đua tải trên sông quanh chùa, đấu vật, đánh cờ người…Lễ hội nhằm suy tôn Thiền sư, Pháp sư Nguyễn Minh Không, tổ sư nghề đúc đồng, người được tôn kính như bậc đại trí thời Lý.
Kết nối quá khứ với hiện tại bằng tinh thần phụng sự và yêu nước
Chùa Cổ Lễ là minh chứng sống động cho mối gắn kết sâu sắc giữa đạo và đời. Từ một nơi linh thiêng thấm đẫm khói hương, nơi đây đã trở thành căn cứ cách mạng, điểm tựa tinh thần cho tăng ni, Phật tử và nhân dân cả nước. Và hôm nay, khi đứng giữa sân chùa, lắng nghe tiếng chuông ngân vọng, ta như thấy vọng về hình ảnh 27 nhà sư áo nâu hiền từ hóa thân thành những chiến binh bất khuất viết nên một chương sử vàng son trong lòng dân tộc.
Theo Bchannel.vn
