1/ Lịch sử nhân loại hướng đến sự toàn thiện

Vũ trụ chúng ta sinh ra đã được gần 14 tỷ năm. Đó là quá trình tiến hóa, từ vật chất không có sự sống đến vật chất có sự sống, lên đến đời sống thực vật và tiến hóa lên sinh vật và cuối cùng, trên trái đất này là con người có trí khôn (homo sapiens).

Cuộc cách mạng nông nghiệp của homo sapiens xảy ra cách đây 12.000 năm. Cuối cùng cuộc cách mạng khoa học xảy ra cách đây 500 năm và cho đến con người hiện đại. Những con người hiện đại chúng ta so với cách đây 1.000 năm, chúng ta đã tiến bộ rất nhiều về vật chấttiến bộ nhiều về kiến thức, nhưng về những đức tính của con người cao cả, những trí huệtình thương, sự tự chế, kỷ luật tinh thần để thoát khỏi những tính xấu mang gốc rễ thú vật như tham lam, hiếu chiến, nóng giận, tranh dành, đố kỵmâu thuẫn trong tự thân… thì quả thật còn cần tiến hóa thêm nhiều nữa. Nói chung, con người vẫn chưa hoàn tất.

Chính vì lẽ ấy mà đạo Phật vẫn có mặt trong đời sống hiện đại mặc dầu đã xuất hiện cách đây 2.600 năm, và vẫn tiếp tục phát triển ở cả vùng đất ‘cũ’ là phương Đông và vùng đất ‘mới’ là phương Tây. Đạo Phật là một con đường đưa con người đến sự hoàn thiện của chính con ngườiCon đường ấy không chỉ bắt đầu bằng Đức Phật và những bậc thánh đệ tử của ngài, mà còn trải dài và mở rộng theo lịch sử nhân loại với rất nhiều những bậc thánh đệ tử khác ở các thời đại và ở các quốc gia khác nhau.

2/ Khổ chính là sự bất toàn của con người.

Sự thật đầu tiên trong Bốn chân lý cao cả là Khổ (Khổ đế). Khổ (một nghĩa của khổ là “bất toại nguyện”) nói lên sự bất toàn, còn thiếu sót, còn khuyết điểm của con ngườiChúng ta lo âunóng nảyquyết định sai, gây đổ vỡ không đáng có, nông nổi, thiếu kiên nhẫnphiền muộn cần giải trí, không an tâm, luôn luôn tìm kiếm, nắm bắt…, tóm lại tất cả những thứ được gọi là phiền não, nói lên sự thiếu sót, chưa hoàn hảo của con người mình.

Tiếp theosự thật thứ hai là nguyên nhân của khổ (Tập đế). Nguyên nhân của khổ, phiền nãobất anloạn độngmâu thuẫn trong tự thân,… chính là sự thiếu sót, chưa hoàn hảo của mỗi chúng ta. Sự chưa hoàn hảo, chưa hoàn thiện của chúng ta khiến các phiền não sanh khởi và chúng lọt vào để khuấy đảo tâm.

Sự thật thứ ba là khi tâm hết phiền não, không còn phiền não (Diệt đế). Diệt đế là sự tịch diệt của tâm, vì bản tánh của tâm vốn tịch diệt, không có phiền não nào chạm đến được. Sự tịch diệt vốn có của bản tánh của tâm cũng chính là sự thanh tịnh vốn có của bản tánh của tâm. Không có phiền não khổ đau nghĩa là không còn sanh tử khổ đau, và nói một cách rốt ráosự thật rốt ráo là “chưa từng có sanh tử khổ đau”.

Tất cả mọi tông phái đạo Phật, tất cả mọi pháp tu đều có mục đích đạt đến Diệt đế, tức là sự tịch diệt, sự thanh tịnh vốn sẵn của bản tánh sâu xa của tâm. Dù cho mọi pháp môn, mọi đường lối thực hành bề ngoài có vẻ khác nhau, dùng những ngôn ngữ chuyên môn khác nhau, nhưng tất cả đều quy về Diệt đế, tức là sự vắng bặt tất cả những phiền não khổ đau của tâm, sự thanh tịnh vốn không có phiền não của tâm.

Sự thật thứ tư là con đường bao gồm những phương pháp, những đường lối (Đạo đế) để đạt đến Diệt đế, sự bình an vĩnh viễn của tâm.

3/ Con đường từ ngàn xưa và mãi mãi về sau cho đến ngày nào nhân loại hết phiền não, hết khổ đau.

Con đường Phật giáo không nằm riêng ở một vùng nào, một phương nào mà trùm khắp ba cõi, nơi nào có chúng sanh bất toàn và phiền não khổ đau. Con đường này khởi phát từ sự giác ngộ của Đức Phật và được bảo trì gìn giữ, trên căn bản “bất biến tùy duyên”  bằng những vị thánh tiếp nối và mở rộng ra với thế giớiCon đường này không chỉ đi cùng lịch sử mà còn dẫn dắt lịch sửCon đường ấy dẫn dắt loài người đến sự thành tựu tối hậu, sự hoàn thiện tối hậuvinh quang tối hậu của con người.

Mỗi người Phật tử chúng ta, dù chỉ là những người bình thường đều có thể đóng góp vào sự sống của con đường bằng sự thực hành nhỏ bé của mình. Chẳng hạn, mỗi khi tụng kinh xong, ngồi thiền xong, chúng ta đều đọc:

Nguyện đem công đức này

Đến khắp cùng tất cả

Đệ tử và chúng sanh

Đều trọn thành Phật đạo.

Như thế tức là chúng ta đóng góp chút ít vào sự sống và sự phát triển của con đường giải thoát và giác ngộChúng ta cần ý thức rõ ràng rằng chỉ một ý nghĩ tốt lành, một hành vi tốt lành, một hơi thở tốt lành là chúng ta đã đóng góp một phần rất nhỏ vào sự bảo trì và phát triển của con đường mà theo kinh điển là “tốt lành ở giai đoạn đầu, tốt lành ở giai đoạn giữa, và tốt lành ở giai đoạn cuối cùng”.

Nguyễn Thế Đăng

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Bài viết cùng chuyên mục:

Tái hiện khất thực: Làm sai thì sẽ gây phản cảm, để lại hình ảnh xấu dung tục
Điểm nhìn

Trong vài năm gần đây, vào mỗi dịp Vu lan, bỗng thấy xuất hiện các hình thức cúng sớt bát, đặt bình bát với thức ăn chứa sẵn hoặc đi khất thực, Phật tử quỳ dâng cúng. Cúng sớt bát hay tổ chức trì bình khất thực nhằm tái hiện lại hình ảnh Tăng đoàn...

Bảo Vệ Sự Truyền Trao Và Tiếp Nhận Giới Luật Trong Phật Giáo
Điểm nhìn

Phật giáo, với hơn hàng ngàn năm lịch sử, đã xây dựng một hệ thống giới luật nghiêm ngặt và quan trọng để hướng dẫn người tu hành trên con đường tu tập và giải thoát. Những quy định này không chỉ là các quy tắc về hành vi mà còn là biểu hiện của đạo đức và tâm linh, đóng vai trò then chốt trong việc duy trì sự thanh tịnh và phát triển của tăng đoàn và cộng đồng Phật tử. Quá trình truyền...

Góc quan điểm: XU HƯỚNG MINH TUỆ – KHÔNG PHẢI CHUYỆN MỚI MẺ
Điểm nhìn, Sự kiện

Đối với người Việt xưa nay, tính hướng ngoại và chạy theo các trào lưu mới không phải chuyện sớm sủa gì, từ nhu cầu sử dụng vật chất, đến tiếp nhận văn hóa ngoại lai, … thậm chí là tiếp nhận luồng tư tưởng mới trong một tôn giáo, cụ thể là đạo Phật....

Xoay Quanh Câu Chuyện Thầy Minh Tuệ – Niềm Vui Và Nỗi Buồn
Điểm nhìn

Những ngày gần đây, mạng xã hội tràn ngập hình ảnh một vị sư đầu trần chân đất, đắp một tấm y chắp vá từ nhiều mảnh vải được nhặt nhạnh từ đâu đó, và ôm bình bát tự chế bằng ruột nồi cơm điện, đi khất thực dọc theo chiều dài con đường quốc lộ mà không xác định điểm đến. Nhiều người nói rằng vị...

Tu Theo Hạnh Đầu Đà Hay Nhập Thế Độ Sanh?
Điểm nhìn

Thời gian gần đây hiện tượng sư Thích Minh Tuệ tu theo hạnh Đầu Đà đi bộ từ Nam chí Bắc đã được quần chúng đủ mọi thành phần ngưỡng mộ. Họ chờ đón sư ở dọc đường, cúi đầu hoặc quỳ xuống lòng đường để đảnh lễ, tặng đồ ăn thức uống, có khi tháp tùng sư một đoạn đường dài. Có khi họ tụ tập quanh sư tại nơi...

Hiện Tượng Thầy Minh Tuệ
Điểm nhìn

Những ngày gần đây lan truyền trên mạng xã hội hình ảnh một vị sư đầu trần chân đất đi bộ từ Nam ra Bắc, rồi từ Bắc vào Nam. Xem qua nhiều clip và đọc một số bình luận thấy có người khen kẻ chê, người tán dương, kẻ dè bỉu.. Nhưng nói chung tôi thấy Thầy được cung kính nhiều hơn. Xin có những thiển ý như...

Về vấn nạn truyền thông nhắm vào Phật giáo
Điểm nhìn

Là một Phật tử dù đức tin có vững vàng đến đâu mà những hình ảnh, tin tức xấu xí về Phật giáo hàng ngày cứ đập vào mắt mình như thế, tôi cảm thấy rất đau lòng! Một vài năm gần đây những ai thường theo dõi hoặc quan tâm tới truyền thông trên...

Phục Hồi Môi Trường Để Cùng Tồn Tại
Điểm nhìn, Đời sống

Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật Kính thưa Quý Vị, Lần này Hội Đồng Tăng Già Thế Giới (World Buddhist Sangha Council) thảo luận về đề tài Environment Restoration for Harmonious CoExistence (Phục Hồi Môi Trường Để Cùng Tồn Tại). Dựa vào đề tài này, chúng tôi xin gửi đến quý vị quan điểm của mình như sau. Đạo Phật là đạo lấy từ bi và trí tuệ làm phương châm cho...

Quản lý thùng công đức, quản ‘công’ hay quản ‘đức’?
Điểm nhìn

Sẽ lợi hại thế nào khi quản lý thùng công đức, chưa nói thành công hay thất bại về mặt kinh tế, hãy đo nhân tâm của đa số tín đồ, tu sĩ để xem có thể quản ‘công’, chứ làm sao quản được ‘đức’ để mà quản lý ‘công đức’? Không vì chuyện sử...

Khẩu Nghiệp Ở Việt Nam Đang Rất Nặng!
Điểm nhìn

1. Khẩu nghiệp từ đâu ra? Chúng ta có thân này là do nghiệp. Nghiệp được hiểu đơn giản nhất, đời thường nhất là thói quen. Nếu ta thường xuyên sống bình an, nhẹ nhàng, thanh tịnh, vô ngã vị tha thì chúng ta tạo nghiệp thiện, được sinh về các cảnh giới thiện lành, được làm chư thiên và làm người hạnh phúc. Nếu chúng ta thường xuyên tức giận, quát nạt kẻ khác, ức hiếp người khác...

Đức Phật cần gì ở đại gia?
Điểm nhìn

Thời Phật, trưởng giả Cấp Cô Độc cúng dường Phật cả một khu vườn lát vàng ròng để xây tịnh xá Kỳ Viên, nhưng Phật không nhận cúng dường tịnh xá cho Phật mà Phật chỉ nhận cúng dường cho tăng thân. Vì thế tài sản trở nên ít có ý nghĩa, bởi hàng ngày...

Hãy Đón Nhận Đề-bà-đạt-đa
Điểm nhìn

Devadatta, phiên âm Hán Việt quen thuộc ở nước ta là Đề-bà-đạt-đa (Devadatta) vốn là anh em họ của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni, từng gia nhập Tăng đoàn thời Đức Thế Tôn tại thế. Devadatta giữa chúng ta Sau khi trực tiếp yêu cầu Đức Phật giao phó Tăng đoàn cho mình lãnh đạo không thành, ông đã mượn thế lực của vua A-xà-thế để thực hiện âm mưu ám hại Đức Phật bằng cách cử sát thủ...

Phát huy chánh kiến trước những luận điệu xuyên tạc đạo Phật
Điểm nhìn, Vấn đáp

HỎI: Tôi là một Phật tử trẻ, đang tìm hiểu về Phật pháp để ứng dụng trong đời sống. Hiện tôi đang phân vân về giá trị của đạo Phật bởi một số ý kiến phản biện như sau: Họ nói, đạo Phật chỉ thích hợp với người già, người lớn tuổi, người về hưu… vì những người này gần như đã buông bỏ tất cả các nhu cầu về cuộc sống, cần...

Xin đừng lên án việc xây chùa
Điểm nhìn

Tất cả chúng ta đều phải nương vào Thế gian trụ trì Tam bảo mới hoằng dương được Phật pháp. Do đó, việc xây chùa, tạc tượng, đúc chuông, độ tăng là đạo sự thiết yếu, phải duy trì. Vì nếu không xây chùa, sẽ không có cơ sở thờ tự, tập hợp lực lượng...

Thị phi cuối năm
Điểm nhìn

Sắp hết một năm… Một năm khá yên với tôi. Không sóng, không gió, ngoài đời cũng như trong đạo. Con đường tôi đi vẫn là thế đó Ngày mỗi mở hơn Cho tầm nhìn hạn hẹp nơi mình thoáng ra. Đâu đó, những hiện tượng không hay vẫn đang diễn ra. Không phải quanh tôi. Thế giới quanh tôi...

Hóa Giải Đối Nghịch
Điểm nhìn

Trong sự hóa giải, chuyển hóa nghịch cảnh và chúng sanh đối nghịch, sự giác ngộ, thành Chánh giác là hiệu quả nhất vì nó đi vào tận nơi thâm sâu nhất của tâm chúng sanh. Thành Phật là thành Chánh giác ngay trong tâm của mỗi chúng sanh, dù chúng sanh đó có “vọng tưởng chấp trước điên đảo” đến thế nào. 1/ Bài học từ Đức Phật trong Kinh Pháp Hoa Trong kiếp Đức Thích Ca thành Phật ở Ấn Độ, người đối nghịch,...